Zakopane turystyka i przygoda w Zakopanem - imprezy, noclegi Zakopane, Tatry, szlaki tatrzańskie - Zakopane Stulecie Krzyża na Giewoncie.

Zakopane

Zakopane turystyka

 

» Zakopane turystyka  » Tatry  » schroniska  » Zakopane Online  » noclegi  » imprezy  » poczta

Stulecie Krzyża na Giewoncie 1901-2001

Zakopane giewontRok 1900 był rokiem jubileuszowym. Ksiądz Kazimierz Kaszelewski, proboszcz zakopiański wspomniał na jednym z kazań o umieszczaniu krzyży na górach we Włoszech na pamiątkę Roku Jubileuszowego, czyli 1900 urodzin Zbawiciela.

W czasopiśmie, "Glos Narodu" z 21 września 1901 roku ks. Kazimierz Kaszelewski pisał:
"Mówiąc o jubileuszu miłościwego lata wspomniałem moim parafianom, że we Włoszech na pamiątkę kończącego się starego i rozpoczynającego się nowego stulecia postawiono kilkanaście żelaznych krzyży na szczytach gór, między innymi nawet na Wezuwiuszu. Biorąc z tego asumpt, prosiło mnie kilkunastu najpoważniejszych górali, abym się zajął postawieniem podobnego krzyża na Giewoncie. Uczyniłem chętnie tej prośbie zadość i ogłosiłem z ambony ten zamiar, wzywając do składek, które też zaraz wpływać dość obficie poczęły.

Znany zaszczytnie przemysłowiec Józef Górecki w Krakowie wykonał projekt krzyża, 12 metrów wysokiego. Chcąc się przekonać, czy krzyż taki będzie widoczny w Zakopanem, urządziłem z kilkunastoma góralami i z tutejszym komisarzem klimatycznym p. Piątkiewiczem wycieczkę na Giewont w jesieni zeszłego roku celem ustawienia tamże na próbę drewnianego krzyża.

Z ostatniego pod Giewontem szałasu zabraliśmy dwie długie żerdzie, które górale (12 osób) z podziwienia godną zręcznością na szczyt wynieśli. Na szczycie zbiliśmy z tych żerdzi krzyż, a dla nadania mu większej szerokości poprzybijali do żerdzi w poprzek w odstępach deski na metr długie. Tak zaimprowizowany krzyż ustawiliśmy w jamie w skale naprędce wybranej, 60 cm głębokiej i obłożyli kamieniami dla lepszego umocowania. Krzyż ten próbny miał 10,5 metra wysokości.

Wróciwszy do Zakopanego spostrzegliśmy z radością, że krzyż gołym okiem daje się widzieć, choć bardzo mały. Po dokonaniu tej próby poleciłem fabryce Góreckiego wykonać krzyż na 15,5 m wysokości, z których 2,3 m miały być wpuszczone w skały. Fabryka krzyż wykonała i koleją do Zakopanego przystała mniej więcej w 400 pojedynczych kawałkach. Mając krzyż na miejscu zapowiedziałem moim parafianom wyprawę na Giewont i zachęciłem do pomocy w wyniesieniu krzyża.

Dnia 3 lipca zebrali się też tutejsi górale w liczbie około 500 osób i 18 wozów przy kościele. Po mszy św. wyruszyliśmy do Kuźnic, rozdzieliwszy żelazo na pojedyncze wozy, które też wywiozły je, dokąd się dało tj. do tak zwanego "Piekiełka". Tu nastąpił podział, Wszyscy mieli co dźwigać tym więcej, że prócz żelaza trzeba było wynieść 400 kg cementu i dwieście konewek płóciennych wody. Około godz, 11 tej znaleźliśmy się wszyscy szczęśliwie na szczycie i ciężar rozłożyli. 10 metrów kubicznych zawierająca jama w skale została poprzednio wykuta, co dwóch górali kosztowało 7 dni pracy. Po wytchnieniu na szczycie wszyscy się rozeszli zostali tylko właściciel fabryki p. Górecki ze swoim monterem, ja i 6 górali, aby spód krzyża w skale umocować, Gdy się nam to szczęśliwie mimo deszczu udało i gdyśmy jamę kamieniami zasypali, a narożniki krzyża cementem zalali, pozostawiliśmy na górze montera, który z dwoma góralami resztę krzyża zamontował, co 6 dni pracy kosztowało. Krzyż wystaje nad skałę 15 metrów. Ramię poprzeczne ma 3,5 metra.

W przecięciu ramion jest tarcza z blachy, a w niej wycięty napis, jaki Ojciec Święty dla krzyży jubileuszowych sam ułożył, a który opiewa: "Jesu Christo Deo Restitutae Per Ipsum Salutis MCM" Waga krzyża wynosi 1819 kg. Koszt wykonania, wykucia jamy w skale, zamontowania krzyża 733 zt, Poświęcenie krzyża odbyło się dnia 19 sierpnia 1901 roku. Aktu poświecenia krzyża dokonał ks. kanonik i kanclerz Władysław Bandurski z Krakowa. We wrześniu 1901 roku umieszczono u podnóża krzyża tabliczkę o treści: "Zbawicielowi Świata na przełomie wieków parafia Zakopane ze swoim proboszczem Kaszelewskim 1900/1901". Pielgrzymki do krzyża na Giewoncie odbywają się 19 sierpnia (w dzień poświęcenia krzyża) śoraz we wrześniu z okazji uroczystości Podwyższenia Krzyża Św. Pielgrzymki organizuje Parafia Sw. Krzyża w Zakopanem przy ul. Zamoyskiego.

zakopane promocja